Trong cái huyện nhỏ buồn chán này tin tức truyền đi rất nhanh, cái chuyện đại lão gia muốn mở quan tài kiểm tra xác chết chẳng hiểu thế nào truyền đi rồi. Mùa đông rảnh việc, thế là có một đám hiếu sự bám theo đám người Lãnh Nghệ, trở thành đội ngũ rầm rộ.
Mới đầu chỉ có năm bảy người thôi, đại khái đi trên phố gặp được người quen hỏi đi đâu đấy, thế là chỉ chỉ xe ngựa của đại lão gia thì thầm kịch tính một hồi, người kia theo luôn. Đến khi đội ngũ chừng 20 người đi theo rồi thì không cần hỏi nữa, tự có người tò mò ra nhập đội ngũ. Rồi chẳng mấy chốc gần trăm rồi, rồi có thúng đội thúng chạy qua chạy lại rao bán hàng.
Lãnh Nghệ dở khóc dở cười bảo sao trong phim cổ trang luôn có cảnh cứ mỗi lần quan xử án lại có một đám diễn viên quần chúng rất thiếu chuyên nghiệp mặt vô cảm vung vẩy chân tay hời hợt như đám đói ăn, thực tế xem ra không khác là bao.
Ài, cái thời quá thiếu phương tiện giải trí mà, thông tin hạn hẹp, cuộc sống loanh quanh chỉ có thế, cả đời vài chuyện vụn vặt lặp đi lặp lại, bởi vậy có chuyện gì đó khác thường một cái là có đám đông bu vào.
Cũng may đám người này sợ uy của đại lão gia, chỉ bám theo xa xa, không quấy nhiễu công việc, mà Vũ bộ đầu có vẻ quen rồi không phản ứng gì.
Tới nơi chôn cất cách cổng thành không xa, tạo đãi nha môn cắm một cái ô lớn, bày nào bàn ghế, nào trà nước, nào bếp lò cho đại lão gia an tọa, thoải mái hơn đi du lịch. Bộ khoái nha môn lập tuyến cảnh giới, nói không cho qua đây, quần chúng rất tự giác, quây thành vòng tròn lớn nhiệt tình nhìn Đổng sư gia dâng hương khán bái gì đó, rồi mấy ngỗ tác đào đất, lộ ra quan tài, lấy lên.
Lúc này có người quỳ xuống xì xụp khấn bái, sự ồn ào cũng giảm hẳn, tuy nhiều người nghển cổ lên mà nhìn, song không dám gây ra tiếng động.
Đợi ngỗ tác báo nắp quan tài được mở ra, Lãnh Nghệ mới đứng dậy, đi tới xem.
Xác chết ăn mặc chỉnh tề, thời tiết lạnh lại chôn sâu dưới đất, cho nên tốc độ thối rữa giảm mạnh, một số tổ chức da thịt còn nguyên, nhất là phần đầu.
Lãnh Nghệ buộc gọn gàng ống tay áo, đeo găng tay vào, chuẩn bị kiểm tra thì ngỗ tác bên cạnh vội nói: “Đại lão gia, chuyện này để tiểu nhân làm cho ạ.”
Đại lão gia đích thân nghiệm thì à? Đám đông xôn xao cả lên, đúng là chuyện lạ khó gặp, mặt mày ai nấy kích động lắm, về nhà có truyện hay mà kể rồi.
Lãnh Nghệ vẫn nhất quyết theo ý mình, kiểm tra phần đầu phát hiện da đầu bị người ta cắt đứt lộ ra, kiểm tra chỗ da đầu đó, phía dưới quả nhiên có một vết nứt. Trừ vết nứt đó ra không có gì khác nữa, Lãnh Nghệ hỏi: “Ngỗ tác kiểm tra thi thể đâu?”
Trong nha môn có bốn ngỗ tác, một ngỗ tác già dẫn theo ba đứa học đồ, dù cái nghề này không được phần đông yêu thích gì, nhưng nuôi được cái miệng ăn, lại coi như nhân viên chính thức của nha môn, vì thế chẳng sợ thiếu người làm.
Ngỗ tác này tuổi mới quá ngũ tuần, vậy mà tóc lưa thưa, lọm khọm như ông lão bảy mươi, người ta bảo ông ta nhiễm âm khí nhiều quá chóng già, nghe đại lão gia gọi thì chạy nhanh tới: “Bẩm lão gia, là tiểu nhân khám ạ.”
Lãnh Nghệ quay sang hỏi: “Ngươi qua đây xem đi, đây có phải là vết nứt mà trước đó ngươi đã thấy không?”
Ngỗ tác già tới nhìn, gật đầu cái rụp, phấn chấn lắm, ông ta tuy ở nha môn đã lâu nhưng đây là lần đầu được nói chuyện với đại lão gia: “Vâng, chính là vết nứt này.”
Lãnh Nghệ hỏi tiếp: “Da đầu này là do ngươi cắt?”
“Dạ.” Ngỗ tác già thấy giọng đại lão gia không giống đang khen ngợi, có chút sợ hãi: ” Là thế này ạ, khi đó phụ thân của người chết yêu cầu mở quan tài kiểm tra xác chết. Mở ra xem ông ấy hỏi có gì không? Tiểu nhân nói không. Ông ấy lại hỏi, đầu thì xao? Tiểu nhân vẫn nói không. Ông ấy lại nói lỡ có người dùng gậy sắt bọc vài đánh bào đầu, đánh chết người không để lộ dấu tích thì sao?”
“Tiểu nhân vốn không để trong lòng, nhưng mà không chịu nổi người ta cầu khẩn mới rạch da đầu ra kiểm tra, nào ngờ phát hiện vết nứt. Nên mới báo lên rằng có người dùng vật nặng đánh vào đầu mà thành.”
Lãnh Nghệ hừ một tiếng, chỉ phần da đầu hoàn chỉnh: “Ngươi là ngỗ tác lâu năm, chắc kiểm tra qua không ít thi thể phải không? Bản huyện hỏi ngươi, ngươi từng thấy vật nặng đánh vào đầu tới nứt sọ mà da đầu không rách không xưng chưa?”
Ngỗ tác già sợ hãi bủn rủn chân tay: “Đại lão gia minh xét, không có chuyện đó, vật nặng đánh vào, da đầu ắt rách, ít nhất cũng sưng tấy. Khi đó tiểu nhân cũng nói với phụ thân người chết, ông già ấy nhất quyết không nghe, nói nhi tử bị nhi tức đánh chết. Thế là ông ta kéo cả nhà tới trước mặt đại lão gia khóc lóc. Tiểu nhân mặc dù thấy có vấn đề, nhưng mà đúng là có vết nứt, nói không chừng phụ thân người chết nói đúng, hung thủ dùng đồ vải mềm bọc gậy sắt đánh vào đầu thì sao? Thế là nói là bị mưu sát, nếu không sao có vết nứt.”
“Đây không phải là vết nứt do vật nặng đánh vào, vết nứt này là nứt vành mũ, nó vốn có sẵn, sau khi người chết, khí thể trong thân người chết bành trướng tạo thành vết nứt này, không phải do vật nặng đánh vào.” Lãnh Nghệ thầm thở dài, tuy y không phải pháp y, nhưng đây là kiến thức quá cơ bản, vậy mà ngỗ tác cũng chẳng biết, thế này không biết gây ra bao nhiêu án oan rồi:
Chuyện này rất bình thường, tuy y học Trung Quốc phát triển rất sớm, có thành tựu cao. Nhưng do cản trở từ lễ giáo, chuyện nghiên cứu cấu trúc thân thể lại gần như không phát triển. Đây là những năm đầu thời Bắc Tống, còn tác phẩm pháp y trứ danh đầu tiên của Trung Quốc là bộ (Tẩy oan lục) mới tới cuối thời Nam Tống mới có. Cho nên hiện giờ chưa có bất kỳ cuốn sách y học pháp y nào chỉ đạo, ngỗ tác toàn dựa vào kinh nghiệm cá nhân mà phán đoán.
Nhìn đám ngỗ tác gật đầu vâng dạ đấy, nhưng vẻ mặt kia rõ ràng là không tin rồi, người ta dù gì cũng là “chuyên gia” trong nghề, nên cói thường lời người ngoài nghề là phải thôi. Xem ra chỉ còn cách dùng sự thực chứng minh hết thẩy, phải có chứng cứ mới thuyết phục được đám ngỗ tác này.